November 5th, 2008
Niemiecki inżynier i przemysłowiec, konstruktor i twórca samochodu. Urodził się w Karlsruhe, zmarł w Laden-burgu. W rodzinnym mieście zdobywał wykształcenie, kończąc wydział budowy maszyn na tamtejszej politechnice. Mając w kieszeni dyplom inżyniera, postanowił poznać pracę od podstaw. Zanim objął stanowisko konstruktora w fabryce dźwigów w Mannheim, pracował przez dwa lata jako tokarz. Początkowo konstruował szybkobieżne silniki spalinowe, by w roku 1871 założyć w Mannheim własną fabrykę wytwarzającą takie silniki. Przez cały czas pracował nad ulepszeniem swojej konstrukcji, szukając odpowiedniego dla niej zastosowania. Już w czasie studiów zainteresował się pojazdami napędzanymi mechanicznie. Jednakże nie satysfakcjonował go samochód napędzany silnikiem elektrycznym, czerpiącym prąd z baterii. Baterie bowiem wymagały częstego ładowania. Problemem, który Benz musiał rozwiązać, był silnik niezależny od takiego zasilania i pozwalający użytkować samochód w sposób ciągły. Intensywne prace nad tym zagadnieniem zajęły mu kilkanaście lat. Przełomowym wynalazkiem był szybkobieżny silnik benzynowy zbudowany przez Gottlieba Daimlera w roku 1883. Niezależnie od konstrukcji Daimlera, Carl Benz w tym samym czasie zbudował własny
silnik i założył firmę ?Benz & Co”. Dwa lata później (w roku 1885) powstał trójkołowy samochód z czte-rotaktowymjed-nocylindrowym silnikiem iskrowym (benzynowym) o mocy 2/4 KM (jak twierdzą inni -3/4 KM), który mógł rozwijać prędkość do 30 km na godzinę. Był to pierwszy samochód przeznaczony na sprzedaż. W roku 1891 konstrukcja Carla Benza była na tyle dopracowana, że mógł pokusić się o wypuszczenie pierwszego samochodu z napędem na cztery koła, który zapoczątkował rozwój powszechnej motoryzacji. Zastosowano w nim namiastkę skrzyni biegów. Kierowca mógł już korzystać z dźwigni powodującej przesunięcie pasa napędowego na mniejsze koło pasowe, co stwarzało możliwość jazdy pod górę. Samochód ów nazywał się ?Victoria”. Nowy pojazd z każdym dniem miał coraz więcej zwolenników i nabywców. Model Benz ?Velo” produkowany od 1894 roku sprzedawano seryjnie. Żeby sprostać rosnącym zamówieniom, osiem lat później (w roku 1899) firma Benza przekształciła się w dużą spółkę akcyjną, a następnie w roku 1926 po fuzji z zakładami Daimlera powstały zakłady ?Daimler-Benz A.G.”
Posted in Uncategorized | Comments Off
November 5th, 2008
Generał wojsk polskich, węgierskich i tureckich, wybitny oficer i teoretyk artylerii, autor prac z zakresu wojskowości, matematyki i historii. Urodził się w Tarnowie. W Warszawie ukończył Szkołę Artylerii i Inżynierów. W roku 1811 został porucznikiem artylerii konnej. Rok później uczestniczył w kampanii napoleońskiej. Po utworzeniu Królestwa Polskiego był wykładowcą w Zimowej Szkole Artylerii, gdzie
m.in. prowadził doświadczenia z rakietami bojowymi. W roku 1822 za działalność w Wolnomularstwie Narodowym został uwięziony przez władze carskie i usunięty z wojska. Po uwolnieniu przebywał w Galicji, zajmując się budową cukrowni i gorzelni w wielkich majątkach ziemskich. Po wybuchu powstania listopadowego w 1831 roku został dowódcą baterii. Później, po bitwach pod Iganiami i Ostrołęką, w których odznaczył się brawurowym dowodzeniem artylerią konną, awansowany do stopnia generała brygady. Po upadku powstania przebywał na emigracji we Francji. W roku 1832 był współzałożycielem Polskiego Towarzystwa Literackiego w Paryżu. Początkowo związał się z Hotelem Lambert. Założył w roku 1835 Polskie Towarzystwo Politechniczne. Celem towarzystwa było kształcenie Polaków. Członek Tajnego Związku Jedności Narodowej, dążył do utworzenia na emigracji polskich sił zbrojnych, m.in. formacji w Belgii i Portugalii. W okresie Wiosny Ludów (1848) początkowo próbował wzniecić powstanie w Galicji, a następnie kierował obroną Wiednia przed rządowymi wojskami cesarskimi. Po upadku rewolucji, ranny, przedostał się na Węgry, gdzie walczył z wojskami austriackimi i rosyjskimi, dowodząc Węgrami w Siedmiogrodzie i Ba-nacie jako jeden z czołowych przywódców powstania węgierskiego (1848-1849). Organizował też legion polski. W roku 1849 został mianowany naczelnym wodzem rewolucyjnej armii węgierskiej. Powstanie zostało brutalnie zdławione, a Bem wyjechał do Turcji, ponieważ spodziewał się wybuchu wojny turecko-rosyjskiej. Chciał w ten sposób walczyć przeciwko zaborcy. Wstąpiwszy do armii sułtana, przeszedł na islam jako Murat Pasa. W roku 1850 został przez sułtana wysłany do Syrii, do obrony miasta Aleppo przed Beduinami. Korzystając z miejscowych zasobów, założył wytwórnię saletry. Zmarł na malarię. W roku 1929 jego prochy sprowadzono do Polski i pochowano w rodzinnym Tarnowie.
Posted in Uncategorized | Comments Off
November 5th, 2008
Malarz włoski, jeden z głównych przedstawicieli malarstwa weduto-wego (czyli krajobrazu o przewadze motywów architektonicznych). Kształcił się u swego wuja, Giovanniego Antonia Canaio zwanego Canalettem, od którego przejął przydomek. Początkowo działał w Wenecji, podróżując do Florencji, Rzymu, Lombardii i Turynu. W roku 1747 elektor saski i król polski August III zaprosił go do Drezna, powierzając stanowisko malarza nadwornego. Canaletto piastował je przeszło dziesięć lat. W czasie wojny siedmioletniej pracował na dworze cesarskim w Wiedniu (do 1760), a później u elektora w Monachium (1761). W roku następnym wrócił do Drezna i został profesorem perspektywy w tamtejszej Akademii Sztuk Pięknych. W roku 1767 przybył do Warszawy na zaproszenie króla polskiego Stanisława Augusta Poniatowskiego i został nadwornym malarzem królewskim. Obok Canala i Francesca Guardiego był najwybitniejszym przedstawicielem malarstwa wedu-towego. Malował głównie panoramy miast, widoki ulic, placów, parków miejskich, pałaców i budowli uzupełnione miejskim sztafażem. Najbardziej znanymi wielkimi cyklami były widoki Drezna, Wiednia i Warszawy. Niektóre z dzieł powtarzał kilkakrotnie, zmieniając jedynie ich format i technikę artystyczną (repliki olejne lub akwaforty). Canaletto był mistrzem perspektywy, artystą niezwykle wrażliwym na kolor i światło. Jego dzieła charakteryzują się bardzo precyzyjnym rysunkiem i dokładną, bezbłędną perspektywą linearną. Malarz osiągał to dzięki zastosowaniu urządzenia zwanego kamera obskura, czyli skrzynki z małym otworem w przedniej ściance, przez który pada na tylną ściankę odwrócony obraz rysowanego przedmiotu. Kolorystyka jego dzieł oparta była na barwach lokalnych. W Warszawie malował także freski, m.in. do Zamku Ujazdowskiego (nie zachowane) oraz obrazy historyczne (m.in. ?Elekcja Stanisława Augusta”). Razem z synem Lorenzem tworzył idealizowane widoki Rzymu. Znany jest przede wszystkim jako malarz widoków Warszawy:
?Ulica Miodowa”, ?Widok ogólny Warszawy od strony Pragi”, ?Widok łąk wilanowskich” i innych. Po zniszczeniach II wojny na podstawie zachowanych obrazów Canalet-ta rekonstruowano zabytkowe obiekty Warszawy. Bogaty zbiór jego prac znajduje się w Muzeum Narodowym w Warszawie i na Zamku Królewskim.
Posted in Uncategorized | Comments Off
November 5th, 2008
Niemiecki chemik organik. Urodził się w Berlinie i tam rozpoczął naukę. Studiował w Heidelbergu, gdzie zetknął się z Robertem Bunsenem i został jego uczniem. Jednakże największy wpływ na rozwój Baeyera jako chemika wywarł August Kekulć. W roku 1858 uzyskał doktorat z nauk humanistycznych, a następnie został wykładowcą i założycielem laboratorium chemicznego Berlińskiego Instytutu Zawodowego. Od roku 1872 przez trzy lata był profesorem na uniwersytecie w Strasburgu. W 1875 roku otrzymał profesurę na uniwersytecie w Monachium, gdzie zastąpił innego wybitnego chemika niemieckiego, Justusa von Liebiga. W Monachium zorganizował bardzo słynne laboratorium chemiczne i kierował jego pracami. Placówka ta wykształci-
ła wielu wybitnych chemików. Baeyer przeprowadzał tam m.in. badania przemian kwasu moczowego i mechanizmu fotosyntezy. W roku 1863 odkrył kwas barbiturowy, który później stał się podstawą większości leków nasennych (barbituranów). W roku 1871 odkrył ftaleiny: fenolo-ftaleinę, fluoresceinę, eozynę - grupę barwników syntetycznych. W 1888 roku przeprowadził syntezę terpenu. Odkrył również aldehyd mrówkowy, który Leo Baekeland zastosował przy pracach nad bakelitem. Wcześniej, bo w roku 1880, po siedemnastu latach badań, przeprowadził pełną syntezę in-dygo - ciemnoniebieskiego barwnika, który dotąd pozyskiwany był z pewnych roślin wschodnioazjatyckich, tym samym zapoczątkowując na szeroką skalę prace badawcze nad barwnikami. Indygo (i jego pochodne) znalazło zastosowanie w przemyśle far-biarskim: było odporne na pranie i światło. Trzy lata później dokładnie opisał jego strukturę. W roku 1885 ogłosił hipotezę wiązań chemicznych w związkach chemicznych, tzw. teorię napięć (zwaną także teorią Baeyera), za pomocą której przez szereg lat tłumaczono budowę węglowodorów pierścieniowych. Zajmując się badaniami związków organicznych, opracował sposoby przeprowadzania wielu reakcji chemicznych z udziałem tych związków. W roku 1881 Królewska Akademia Nauk w Londynie za przeprowadzenie syntezy indygo uhonorowała Baeyera medalem. W roku 1905 za prace nad barwnikami otrzymał Nagrodę Nobla. Dla uczczenia siedemdziesiątych urodzin uczonego w tymże roku opublikowano wszystkie jego prace. W 1910 został członkiem niemieckiej Akademii Nauk.
Posted in Uncategorized | Comments Off
November 5th, 2008
‘O’ Trzecia wyprawa Barentsa według de Veera
Znakomity żeglarz i podróżnik holenderski. Urodził się w Amsterdamie, zmarł w pobliżu Nowej Ziemi. Uczestnik trzech wypraw na morza Arktyki w poszukiwaniu Przejścia Północno-Wschodniego z Europy do Azji. Pierwsza wyprawa została zorganizowana w roku 1594 z inicjatywy rządu holenderskiego i kupców. Dotarła ona do zachodnich i wschodnich wybrzeży Nowej Ziemi, czyli grupy wysp na Morzu Arktycznym o powierzchni 82 600 km2, oraz do 77° szerokości geograficznej północnej, po czym zawróciła, nie osiągnąwszy celu na skutek zablokowania drogi przez lody. Druga wyprawa, podjęta rok później (1595), również nie dotarła do celu. 10 maja 1596 roku zdecydowano się na trzecią wyprawę, na którą wyruszono dwoma statkami pod dowództwem Barentsa. W czasie wyprawy odkryto Spitsbergen (archipelag górzystych wysp na Morzu Arktycznym) i Wyspę Niedźwiedzią, docierając do 80° 11 szerokości geograficznej północnej. Jeden z towarzyszy podróży, J.C. Rijp, zawrócił, reszta podróżników popłynęła dalej, do Nowej Ziemi. Przy północno-wschodnim krańcu wyspy statek ugrzązł wśród lodów i załoga była zmuszona przeczekać w niezwykle trudnych warunkach arktycz-ną zimę. W drogę powrotną wyruszono łodziami w czerwcu 1597 roku. Willem Barents zmarł w czasie podróży, a jego towarzyszom udało się dotrzeć do Półwyspu Kolskiego. W roku 1871, po 274 latach od tego wydarzenia, norweski kapitan E. Carlsen i członek jego wyprawy G. de Veer odnaleźli na Nowej Ziemi obozowisko trzeciej wyprawy Barentsa, a w nim jego dziennik, będący sprawozdaniem z podróży. To właśnie Barentsowi zawdzięcza się mapę zachodniego i północnego wybrzeża Nowej Ziemi oraz pierwsze spostrzeżenia dotyczące Morza Karskiego. W uznaniu wybitnych zasług imieniem Barentsa została nazwana jedna z wysp we wschodniej części archipelagu Spitsbergen oraz morze. Morze Barentsa jest częścią Morza Arktycznego między wybrzeżem północnej Europy a wyspami: Nową Ziemią, Ziemią Franciszka Józefa oraz Spitsbergenem i Wyspą Niedźwiedzią. Zajmuje powierzchnię 1 405 000 km2. Jego głębokość wynosi od 200 do 600 m. Od lodu wolna jest tylko południowo-zachodnia część akwenu.
Posted in Uncategorized | Comments Off
November 5th, 2008
Wybitny polski matematyk, samouk. Jako nieślubne dziecko, został oddany na wychowanie do krakowskiej praczki. Żeby móc ukończyć szkołę średnią, zarabiał, dając korepetycje. Matematyki wyższej nauczył się sam. Po zdaniu egzaminów na Politechnice Lwowskiej, został przyjęty na III rok studiów. Jednakże w roku 1914 porzucił studia i przeniósł się do rodzinnego Krakowa. Przypadkowo spotkany profesor Hugo Steinhaus zaopiekował się młodym matematykiem, który w roku 1920 został asystentem na Politechnice Lwowskiej i w tymże roku obronił pracę doktorską z matematyki na Uniwersytecie Lwowskim, nie mając ukończonych studiów. W roku 1924 został profesorem na uniwersytecie. W roku 1939 otrzymał nagrodę Polskiej Akademii Umiejętności i został jej członkiem. W latach 1939-1941 był dziekanem Wydziału Matematycznego na Uniwersytecie Lwowskim i członkiem-korespondentem Akademii Nauk Ukraińskiej SRR. Zmarł na krótko przed objęciem katedry matematyki na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Był autorem podręczników matematyki dla studentów i uczniów szkół średnich, a także współzałożycielem czasopisma ?Studia Mathematica” i jednym z inspiratorów ?Monografii Matematycznych”. Wraz ze swymi uczniami: Stanisła-
wem Mazurem, Władysławem Or-liczem i Julianem Pawłem Schau-derem, stworzył szkołę lwowską, która wespół ze szkołą warszawską wy-dźwignęła matematykę polską na jedno z czołowych miejsc w świecie. Autor wydanej w roku 1932 monografii ?Theorie des operationes lineaires” - pierwszej w świecie książki poświęconej ogólnej teorii przestrzeni li-niowo-metrycznych. Zajmował się także analizą funkcjonalną, teorią funkcji analitycznej i rzeczywistej, teorią mnogości oraz teorią szeregów ortogonalnych. Był autorem wielu rozwiązań i pojęć, które na stałe weszły do matematyki, m.in. wprowadził jedno z najważniejszych pojęć analizy funkcjonalnej - przestrzeń typu B zwaną przestrzenią Banacha. Jest to przestrzeń liniowa (wektorowa), normowana i zupełna, w której odległość 2 dowolnych elementów x i y jest określona jako liczba II x - y II. Stefan Banach znany był z oryginalnego prowadzenia zajęć dydaktycznych i pracy naukowej.
Posted in Uncategorized | Comments Off
November 5th, 2008
Wybitny pisarz francuski. Lata dzieciństwa i wczesnej młodości spędził na prowincji. W Paryżu studiował prawo. Pierwsze utwory Balzaca, sentymenłal-no-awanturnicze powieści w duchu romantyzmu, opublikowane pod pseudonimem w latach 1820-1825, pisarz określił jako studia, które pozwoliły mu opanować sztukę dialogu, opisu i kompozycji. Właściwym debiutem były powieści z roku 1829, ?Szuanie” i ?Fizjologia małżeństwa”. Obydwie odniosły duży sukces. ?Fizjologia małżeństwa” wyraźnie zapowiadała Balzakowski realizm z jego analityczną wnikliwością. Powieści i opowiadania podzielił Balzac na trzy cykle: ?Studia filozoficzne”, ?Studia obyczajowe” i ?Studia tyczne”. W 1831 roku ukazanie się Ji ra” zapoczątkowało pierwszą serię ?Studiów filozoficznych”. W utworach z tego okresu widoczne są wpływy okultystów z końca XVIII wieku, w tym najsławniejszego z nich, Swe-denborga. Balzac podjął tu próbę odpowiedzi na pytania dotyczące tajemnicy życia i losu ludzkiego bądź istnienia świata idealnego. W ?Studiach obyczajowych”, obejmujących większość utworów Balzaca, autor ukazuje bohaterów, których cechy mają wymiar uogólniony i są typowe dla większości społeczeństwa. Długim elementem było pokazanie
struktury i mechanizmu procesów społecznych, opartych na pieniądzu i bezwzględności bogacących się ludzi. Do tego cyklu należą m.in. ?Ojciec Goriot”, ?Eugenia Grandet”, ?Stracone złudzenia”. W tej ostatniej powieści w sposób najpełniejszy i najdojrzalszy ujawniają się charakterystyczne dla pisarza motywy fabularne i typy ludzkie. W roku 1833 Balzac postanowił zastosować zabieg, który zespoliłby jego utwory w jedną epicką całość. Stworzył więc postacie występujące w różnych utworach, przedstawiane w różnych momentach ich życiowej kariery. Owa spójność dzieła Balzaca zostaje podkreślona przez nadanie wspólnego tytułu cyklowi powieści: ?Komedia ludzka”. Autor zamierzał napisać 137 powieści, z czego 85 ukończył; reszta pozostała w formie notatek i fragmentów.?Komedia ludzka” jest panoramicznym obrazem społeczeństwa francuskiego od czasów Wielkiej Rewolucji Francuskiej (1789-1799) po rządy Ludwika Filipa. Na oddzielną uwagę zasługuje twórczość epistolograficzna (listy) Balzaca, w tym korespondencja z polską hrabiną Eweliną Hańską, prowadzona od roku 1833, mająca wysoką rangę artystyczną. Romans trwający ponad ćwierć wieku zakończył się w roku 1850, na krótko przed śmiercią pisarza, małżeństwem.
Posted in Uncategorized | Comments Off
November 5th, 2008
Niemiecki księgarz i wydawca. Urodził się w Essen. Uczył się najpierw w rodzinnym mieście, a potem w Hadze. W roku 1817 wyjechał na studia uniwersyteckie do Heidelbergu. W latach 1823-1825 pracował w Berlinie. Po roku podróżowania osiadł w Koblencji. W roku 1829 odkupił i prawie całkowicie przerobił książkę profesora JA. Kleina ,J?odróże po Renie z Moguncji do Kolonii. Przewodnik dla pospiesznie podróżujących”, którą rok wcześniej wydał w Koblencji wydawca Franz Róhling. Pracując nad ?Po-
1> W 1842 r. Baedeker rozpoczął wydawanie tzw. czerwonej serii
dróżami po Renie”, Karl Baedeker skorzystał z własnych ob-serwacji podczas wojaży po kraju i świecie. Zaczął więc wprowadzać do wydawanych przez siebie książek najpotrzebniejsze dla podróżującego rzeczowe informacje o miejscach noclegowych (hotelach, gospodach i kwaterach prywatnych), o środkach podróży, o odległościach po-
między poszczególnymi miejscowościami i o najlepszych, to znaczy najwygodniejszych i najkrótszych drogach wiodących do celu. Starał się przy tym podawać aktualne ceny, zwracając uwagę na to, by podróż dla turysty była jak najbardziej opłacalna. W przewodnikach wprowadził system gwiazdek do oznaczenia miejsc wartych zwiedzania. W roku 1839 rozpoczął wydawanie tak zwanej żółtej serii. Stale jeżdżąc po świecie, opisał swoją podróż po Holandii i kilka lat później zaczął wydawać książki podróżnicze poświęcone Niemcom, Austrii i północnym Włochom. Przewodniki w czerwonych okładkach, pisane specjalnie do tej serii, były łatwe w użytkowaniu: miały mały, kieszonkowy format i zwięzłą, jasną treść. Nowość stanowiły bardzo dokładne mapy krajów i plany miast. W 1845 roku Baedeker rozpoczął czwartą edycję przewodników. Były to , Jtaewodniła podręczne z konwersacją” wydawane w czterech językach: niemieckim, angielskim, francuskim i włoskim. (Od nazwiska wydawcy bedekerami zaczęto nazywać wszystkie kieszonkowe przewodniki turystyczne, zawierające podstawowe dane o jakimś kraju lub mieście). Dziesięć lat później opublikował swoją ostatnią książkę,Paryż i okolice”, po czym przekazał wydawnictwo synom. Do największego rozkwitu doprowadził firmę Fritz Baedeker. Przede wszystkim przeniósł wydawnictwo do Lipska, kontynuując wydawanie przewodników w języku niemieckim, angielskim i francuskim. Lipskie wydawnictwo legło w gruzach w wyniku bombardowań podczas U wojny światowej. W roku 1949 prawnuczek, Karl Baedeker, przeniósł przedsiębiorstwo do Hamburga i zaczął publikować serię przewodników samochodowych.
Posted in Uncategorized | Comments Off
November 5th, 2008
Angielski mąż stanu, filozof i prawnik. Urodził się w Strand koło Londynu, zmarł w Londynie. Był synem strażnika pieczęci królewskiej. Studiował prawo w Trinity College w Cambridge. Wielokrotny członek parlamentu (1584,1593, 1604, 1614). W roku 1604 został doradcą królewskim, od roku 1614 był królewskim kustoszem prawa, a w latach 1618-1621 piastował najwyższy urząd lorda kanclerza. Oskarżony jednak
0 przyjmowanie podarków w zamian za stronnicze załatwianie spraw, został pozbawiony tego stanowiska. Ostatnie lata życia poświęcił nauce. W filozofii był głównym przedstawicielem siedemnastowiecznego empiryzmu metodologicznego, według którego poznanie prawdziwe zawsze jest oparte na doświadczeniu. Bacon twierdził, że głównym celem nauki powinno być wykrywanie ogólnych i szczegółowych praw przyrody, aby móc je wykorzystywać do poprawienia warunków życia ludzi. W wykrywaniu prawdy większe znaczenie przywiązywał do doświadczenia niż do teorii. Twierdził, że ?nie skrzydeł ludzkiemu umysłowi trzeba, lecz ołowiu”. W swoich pracach bardzo często przestrzegał przed odwodzeniem umysłu z drogi rzetelnego badania i kierowaniem go na manowce błędu. Słynna stała się jego teoria złudzeń umysłu, czyli tak zwanych czterech idoli. Są to skłonności do wypaczania prawdy przez omylność zmysłów (idola tribus), osobliwości indywidualne danego osobnika powstałe wskutek wychowania (idola spectus), panujące w danym środowisku tradycyjne uprzedzenia (idola theatri) oraz niedoskonałości języka, którym się posługujemy na co dzień, a którego wyrazy są stałym źródłem sporów i czczych wymysłów (idola fori). Metodologia nauk została wyłożona w najsławniejszym jego dziele filozoficznym ?Novum Organum” wydanym w roku 1620. Dzieło to zajmuje pionierskie miejsce w dziejach kształtowania się teorii indukcji, czyli rozumowania polegającego na wyprowadzaniu wniosków ogólnych z poszczególnych faktów. Pracę filozofa Bacon porównał do pracy pszczoły: ?Empiryści, podobnie jak mrówki, zbierają tylko i używają. Racjonaliści na wzór pająków sami z siebie snują wątek. Natomiast
pszczoła postępuje w sposób pośredni: zbiera wprawdzie materiał z kwiatów ogrodu i pola, lecz własnymi siłami przerabia go
1 kształtuje”. Klasyfikacji nauk poświęcił dzieło ?De Dignitate et Aug-mentis Scientia-rum” (?O znaczeniu rozwoju nauk”), które ukazało się w roku 1623. Utopijną koncepcję państwa rządzonego przez uczonych wyłożył w ?Nowej Atlantydzie”, którą opublikował w roku 1624.
Posted in Uncategorized | Comments Off